Από τη φύση στο…. Φαρμακείο – Φυσικές αλχημείες (Σχολ. Έτος 2008 – 2009)

Συντονιστές Καθηγητές: Βασιλάκης Βασίλης (πε19), Μελαχροινούδη Ευαγγελία (πε01), Κυρίτση Μαριάννα (πε05), Αγγελίδου Χαρά (πε11)

Μαθητές που συμμετείχαν – από την

Α΄τάξη: Αυγουστή Ανθή, Βατάκη Φρόσω, Βενέτης Σπύρος, Γιαλούση Μαρία, Ζαννίκου Κωνσταντίνα, Καράνταγλη Κατερίνα, Κουκουλάκη Κατερίνα, Κουφούδη Στέλλα, Κουφούδη Τιμόκλεια, Μακρή Κατερίνα, Μάντικα Ιωάννα, Μαρδά Αργυρώ, Μπόλλα Κατερίνα, Σαρρή Έλη, Σαχίνη Μαριάννα, Στεφανίδου Μαρία, Ταναίνη Άσπα, Φωτεινού Αγγελική

Β΄τάξη: Βαρκάρης Νίκος, Βασιλάκη Στέλλα, Βατάκη Βαγγελία, Γιαννούμης Δημήτρης, Γιαννούμης Παναγιώτης, Γκολέμη Ελένη, Καραβάτα Άννα, Κουνάκης Κώστας, Κουργιάς Κώστας, Μαυράκης Παναγιώτης, Μπαλλή Ανθούλα, Περδικάρη Αννίτα, Πουλερες Γιώργος, Σκουφάρα Αμαλία, Στούπος Κώστας, Στρατάκη Μαρία,  Ταναίνη Ανθή, Φακούδης Γιάννης, Χαζάκης Μιχάλης

ΣΤΟΧΟΙ
Α) Γνωστικοί

  1. Απόκτηση γνώσεων για την ιδιαίτερη χλωρίδα της περιοχής, την σημασία της στην τοπική πολιτιστική παράδοση, τις διάφορες χρήσεις της αλλά και το ρόλο της στην ποιότητα της ζωής και ειδικότερα  στην υγεία μας
  2. Δημιουργία πολιτισμικής γέφυρας ανάμεσα στην λαϊκή ιατρική και την επιστήμη του σήμερα
  3. Εξάσκηση στις νέες τεχνολογίες ( επεξεργασία εικόνας με Η/Υ, πρόγραμμα δημιουργίας animation – flash, στήσιμο blog, άντληση πληροφοριών από το διαδύκτιο)
  4. Καλλιέργεια της αισθητικής

Β) Μεταγνωστικοί

  1. Απόκτηση βασικών γνωστικών εργαλείων για τη μελέτη  και παρουσίαση σχετικών θεμάτων
  2. Κατάκτηση δυνατότητας αναζήτησης, ανάλυσης, σύνθεσης πληροφοριών και κυρίως η έκφραση απόψεων και κρίσεων
  3. Δημιουργία διαύλων επικοινωνίας με τους μεγαλύτερους
  4. Ανάπτυξη και έκφραση ταλέντων και χαρισμάτων

Γ) Συναισθηματικοί

  1. Ανάπτυξη της αυτοεκτιμηση ως αποτέλεσμα των πρωτοβουλιών που αναλαμβάνονται σε προσωπικό επίπεδο και του παραγόμενου έργου.
  2. Συνεργασία και η απόκτηση  υπευθυνότητας
  3. Ευαισθητοποίηση σε θέματα διαφύλαξης περιβάλλοντος
  4. Βίωση της χαράς

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

 1. Επιλογή του Θέματος

2. Χωρισμός σε ομάδες εργασίας

3. Βιβλιογραφική έρευνα

4. Έρευνα πεδίου , περιήγηση στη φύση για συλλογή υλικών και φωτογραφιών, συζήτηση με μεγαλύτερους για παραδοσιακές συνταγές λαϊκής ιατρικής

5. Πραγματοποίηση επισκέψεων στο Μουσείο φυσικής ιστορίας και φαρμακευτικής στην Καλλιμασιά και στον πολυχώρο citrus στον Κάμπο

6.  Εκδρομή στο περιβαλλοντικό κέντρο της Λίμνης Πλαστήρα

7. Στήσιμο blog και e-book

8. Μελέτη περίπτωσης κατά την παρασκευή διαφόρων συνταγών με βότανα και φυτά             ( κρέμες, σαμπουάν, άρωμα κ.α.)

9. Συμμετοχή στην παρουσίαση των περιβαλλοντικών προγραμμάτων στο Ομήρειο πνευματικό κέντρο Χίου.

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ   ΘΕΜΑΤΟΣ

   « Η γη, της πλάσης μάνα, είναι και ο τάφος της.

εκείνο που ‘ ναι τάφος της είναι και μήτρα,

κι από τη μήτρα της παιδιά κάθε λογής

βρίσκονται να βυζαίνουν τον πλατύ της κόρφο,

πολλά με χάρες έξοχες, άλλα με λίγες,

κανένα δίχως χάρη, το καθένα αλλιώτικη.

Ω! έχουν τεράστια δύναμη όσες χάρες κρύβονται

στα χόρτα, στα φυτά, στις πέτρες, στις ουσίες τους:

και το πιο τιποτένιο που στη γη φυτρώνει

κάποιο ξεχωριστό καλό στη γη του ανταποδίνει.

Μα όποιο καλό, αν βγει απ’ τη χρήση την καλή του,

το γένος του προδίνει και ξεπέφτει στο κακό

και η αρετή κακά βαλμένη γίνεται κακία….»

Σαίξπηρ, Ρωμαίος και Ιουλιέτα ( πράξη β΄, σκηνή 3)

Στα πλαίσια της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης οι μαθητές της Α΄ και Β΄ τάξης του Γενικού Λυκείου Καλλιμασιάς ασχολήθηκαν με την ιδιαίτερη χλωρίδα της περιοχής.  Η εργασία μας επικεντρώθηκε στην ανάδειξη των φαρμακευτικών ιδιοτήτων φυτών, θάμνων και δέντρων και στη θέση που έχουν στη συνείδηση των κατοίκων καταγράφοντας συνταγές λαϊκής ιατρικής και διάφορες παραδόσεις( μύθοι, θρησκευτικές χρήσεις, εμπορικές δραστηριότητες), ακόμα περιελάμβανε την περιγραφή των φυτών( στοιχεία μορφολογίας, ανάπτυξης, καλλιέργειας, φροντίδας) με αντίστοιχο φωτογραφικό υλικό. Όλα αυτά τα στοιχεία έγινε προσπάθεια να αναδειχθούν μέσα από την δημιουργία ενός e- book και του ομώνυμου blog που θα βρείτε στη διεύθυνση http://www.fysi-farmakeio.blogspot.com. Στόχος ήταν να αντιληφθούμε και να σεβαστούμε το μεγαλείο της μάνας φύσης, κυρίως τη δυνατότητα που έχουμε να παίρνουμε τα πάντα από εκείνη, για να μπορούμε να είμαστε αυτάρκεις και υγιείς.

ΕΝΟΤΗΤΕΣ

Α) Ανατομία φυτών

Β) Φαρμακευτική χρήση

Γ) Ιστορία – παράδοση

ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ

Για την υλοποίηση αυτού του προγράμματος οφείλουμε να ευχαριστήσουμε:

  • τον υπεύθυνο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Χίου κ. Κ. Βούκουνα
  • τον διευθυντή και τον σύλλογο καθηγητών του σχολείου μας
  • τον κ. Δ. Κοκκινάκη, φαρμακοποιό και πολύτιμο επιστημονικό συνεργάτη
  • τον κ. Β. Ξύδα για την φιλοξενία στο Citrus
  • τον ΔΟΑΠΠ του Δήμου Ιωνίας
  • την κ. Αριστέα Κουφοπαντελή, από τη βιβλιοθήκη Χίου «Κοραής»

Βιβλιογραφία

Δεληβοριά, Βαρβάρα, Φυτολόγιον : Άνθη αμάραντα και Δέντρα αγλαόκαρπα, Αθήνα, εκδ. Τράπεζα Αττικής, 2000

Εντλιν, Χ. Α., Τα φυτά κι ο άνθρωπος , Αθήνα , εκδ. Κασταλία

Καββάδας, Στέφανος Δ., Ασθένειαι θεραπευόμεναι εν Χίω δια βοτάνων ή φυτών της χιακής γης, Αθήναι  Σύλλογος Αργέντη, 1939

Κανδύλη, Αναστασία, Τα θεραπευτικά φυτά της Βίβλου : εδάφια από τη Βίβλο : Ανάλυση – Ερμηνεία ,Αθήνα , Εκδόσεις Ψύχαλου

Καραμπερόπουλος, Δημήτριος, Δρ., Φαρμακευτικά φυτά στα έντυπα ελληνικά βιβλία : (Δεύτερο μισό 18ου αι.-αρχές 19ου αι.) ,Αθήνα , Εκδόσεις Σταμούλη Α.Ε. 2000

Καρδάσης, Αργύρης Γ., Φυτοθεραπευτικό Συνταγολόγιο : 2200 συνταγοσυμβουλές για 430 αρρώστιες και παθολογικές καταστάσεις, Αθήνα 1988

Κοκκινάκης Δ., Πασσαλή Μ., Καζάς Μ., Κριτάκη Β., χαράζοντας το μύθο της μαστίχας, Χίος, εκδ. Αιγέας, 2007

Κοκκινάκης, Δημήτρης, Αναφορές στη Μαστίχα της Χίου μέσα από τις Ελληνικές και Ευρωπαϊκές φαρμακοποιίες του πρώτου μισού του 19ου αιώνα : (1800-1850), Χίος, 2003

Κολλιάρος, Γιάννης, Μιάν βολάν τσ’ έναν τσαιρόν ήτον… , Λαογραφία της Χίου , Τα 21 Μαστιχοχώρια ,Χίος ,Πάπυρος, 2003

Κρόου, Γ.Μπ., Οι μυστικές ιδιότητες των φυτών ,Θεσσαλονίκη εκδ. Μπαρμπουνάκης

Λαμπράκη, Άννα, Μερικά από τα φαρμακευτικά φυτά και βότανα της Ελλάδας , Αθήνα ,  Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη Α.Ε., 1989

Μπελλές, Χρίστος, Το Νησί Μαστίχα , Αθήνα , εκδ. Ελληνικά Γράμματα, 2006

Όντι, Πηνελόπη, Πλήρης οδηγός φαρμακευτικών βοτάνων, Αθήνα , 1994

Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Τμήμα Περιβάλλοντος, Φυτά και παράδοση : μια άλλη όψη της βιοποικιλότητας , Μυτιλήνη , 2008

Picton, Margaret, Μαγικά Βότανα , Τα βότανα στην ιστορία, τη μαγεία & τη λαϊκή παράδοση, Αθήνα, Εκδ. Κοχλίας, 2003

Περίκος, Γιάννης, Η μαστίχα της Χίου, Χίος , Επιστημονικές Εκδόσεις Έρευνας, 1990

Σαλιάρης Παντελής, Οι ορχιδέες της Χίου, Χίος, εκδ. Αιγέας

Σφήκας, Γιώργος, Η Φύση μας στο παρελθόν, Αθήνα , εκδ. Πατάκης, 1995

Χαβιάρα-Καραχάλιου, Σεβαστή, Δρ,    Τα θεραπευτικά βότανα της Χιακής γης :     Ανάτυπο   της περιοδικής έκδοσης της Ιατρικής Εταιρείας Χίου MEDICUS HIPPOCRATICUS. τ.1 , Χίος , Ιατρική Εταιρεία Χίου, 2001

Τα θεραπευτικά βότανα της Χιακής γης : Δημώδης ιατρική ,Χίος , Ιατρική Εταιρεία Χίου, 2000

Φαρμακευτικά φυτά της Ελλάδας ,Αθήνα 1999

Η λαϊκή ιατρική της Χίου ,Αθήνα,1993

Advertisements